De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie

Elise R. Reefhuis, Maarten K. van Dijk, Maartje F. Miggiels, Peter M. ten Klooster, Marcus J.H. Huibers, Jack J.M. Dekker

Research output: Contribution to journalArticleAcademic

Abstract

Om een optimale afname in depressieve symptomen te bewerkstelligen is een goede therapeutische relatie van belang. Er wordt verwacht dat het vroeg meten van de kwaliteit van deze relatie tijdens behandeling de behandeluitkomst krachtiger kan voorspellen. Ook wordt verwacht dat waargenomen therapeutkenmerken gerelateerd zijn aan hoe de patiënt de therapeutische relatie waardeert. Matig tot ernstig depressieve patiënten werden volgens een toevalsprocedure toegewezen aan cognitieve gedragstherapie (cgt) of kortdurende psychoanalytische steungevende psychotherapie (kpsp). Meetmomenten waren er bij baseline, week 1, 2, 4 en 8 om de waargenomen betrouwbaarheid, expertise en attrac­tivi­teit van de therapeut, de kwaliteit van de therapeutische relatie en depressieve klachten te monitoren. De therapeutische relatie hangt vanaf de eerste week matig sterk samen met depressieve klachten later in behandeling (r’s -0,28 tot -0,42, p’s < 0,01). De voorspellende waarde is het grootst na twee weken (vier sessies). Ook is de kwaliteit van de vroege therapeutische relatie sterk voorspellend voor de therapeutische relatie later. Symptoomverandering in de eerste twee sessies van de behandeling is niet voorspellend voor de kwaliteit van de therapeutische relatie na twee sessies. Ten slotte wordt een matige tot sterke relatie gezien tussen waargenomen therapeutkenmerken bij aanvang en de therapeutische relatie. Het in een vroeg stadium monitoren en optimaliseren van de therapeutische relatie tijdens behandeling lijkt van belang voor sterkere symptoomreductie. Een afkapscore van de therapeutische relatie, het beste na twee weken, zou mogelijk antwoord kunnen geven op de vraag of de kwaliteit voldoende dan wel onvoldoende is. Aanbevolen wordt om waargenomen therapeutkenmerken mee te nemen in toekomstige analyses om meer te begrijpen van de invloed van de therapeutische relatie op symptoomverandering. Dit zou eventueel nog eerder in de behandeling interveniëren mogelijk maken.
Original languageEnglish
Pages (from-to)6-23
JournalTijdschrift voor psychotherapie
Volume45
Issue number1
Publication statusPublished - 2019

Cite this

Reefhuis, E. R., van Dijk, M. K., Miggiels, M. F., ten Klooster, P. M., Huibers, M. J. H., & Dekker, J. J. M. (2019). De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie. Tijdschrift voor psychotherapie, 45(1), 6-23.
Reefhuis, Elise R. ; van Dijk, Maarten K. ; Miggiels, Maartje F. ; ten Klooster, Peter M. ; Huibers, Marcus J.H. ; Dekker, Jack J.M. / De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie. In: Tijdschrift voor psychotherapie. 2019 ; Vol. 45, No. 1. pp. 6-23.
@article{9f54ea04167a4749a0b25cbb9570a29d,
title = "De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie",
abstract = "Om een optimale afname in depressieve symptomen te bewerkstelligen is een goede therapeutische relatie van belang. Er wordt verwacht dat het vroeg meten van de kwaliteit van deze relatie tijdens behandeling de behandeluitkomst krachtiger kan voorspellen. Ook wordt verwacht dat waargenomen therapeutkenmerken gerelateerd zijn aan hoe de pati{\"e}nt de therapeutische relatie waardeert. Matig tot ernstig depressieve pati{\"e}nten werden volgens een toevalsprocedure toegewezen aan cognitieve gedragstherapie (cgt) of kortdurende psychoanalytische steungevende psychotherapie (kpsp). Meetmomenten waren er bij baseline, week 1, 2, 4 en 8 om de waargenomen betrouwbaarheid, expertise en attrac­tivi­teit van de therapeut, de kwaliteit van de therapeutische relatie en depressieve klachten te monitoren. De therapeutische relatie hangt vanaf de eerste week matig sterk samen met depressieve klachten later in behandeling (r’s -0,28 tot -0,42, p’s < 0,01). De voorspellende waarde is het grootst na twee weken (vier sessies). Ook is de kwaliteit van de vroege therapeutische relatie sterk voorspellend voor de therapeutische relatie later. Symptoomverandering in de eerste twee sessies van de behandeling is niet voorspellend voor de kwaliteit van de therapeutische relatie na twee sessies. Ten slotte wordt een matige tot sterke relatie gezien tussen waargenomen therapeutkenmerken bij aanvang en de therapeutische relatie. Het in een vroeg stadium monitoren en optimaliseren van de therapeutische relatie tijdens behandeling lijkt van belang voor sterkere symptoomreductie. Een afkapscore van de therapeutische relatie, het beste na twee weken, zou mogelijk antwoord kunnen geven op de vraag of de kwaliteit voldoende dan wel onvoldoende is. Aanbevolen wordt om waargenomen therapeutkenmerken mee te nemen in toekomstige analyses om meer te begrijpen van de invloed van de therapeutische relatie op symptoomverandering. Dit zou eventueel nog eerder in de behandeling interveni{\"e}ren mogelijk maken.",
author = "Reefhuis, {Elise R.} and {van Dijk}, {Maarten K.} and Miggiels, {Maartje F.} and {ten Klooster}, {Peter M.} and Huibers, {Marcus J.H.} and Dekker, {Jack J.M.}",
year = "2019",
language = "English",
volume = "45",
pages = "6--23",
journal = "Tijdschrift voor psychotherapie",
issn = "0165-1188",
publisher = "Bohn Stafleu Van Loghum",
number = "1",

}

Reefhuis, ER, van Dijk, MK, Miggiels, MF, ten Klooster, PM, Huibers, MJH & Dekker, JJM 2019, 'De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie' Tijdschrift voor psychotherapie, vol. 45, no. 1, pp. 6-23.

De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie. / Reefhuis, Elise R.; van Dijk, Maarten K.; Miggiels, Maartje F.; ten Klooster, Peter M.; Huibers, Marcus J.H. ; Dekker, Jack J.M.

In: Tijdschrift voor psychotherapie, Vol. 45, No. 1, 2019, p. 6-23.

Research output: Contribution to journalArticleAcademic

TY - JOUR

T1 - De kwaliteit van de therapeutische relatie voorspelt uitkomst van psychotherapie bij depressie

AU - Reefhuis, Elise R.

AU - van Dijk, Maarten K.

AU - Miggiels, Maartje F.

AU - ten Klooster, Peter M.

AU - Huibers, Marcus J.H.

AU - Dekker, Jack J.M.

PY - 2019

Y1 - 2019

N2 - Om een optimale afname in depressieve symptomen te bewerkstelligen is een goede therapeutische relatie van belang. Er wordt verwacht dat het vroeg meten van de kwaliteit van deze relatie tijdens behandeling de behandeluitkomst krachtiger kan voorspellen. Ook wordt verwacht dat waargenomen therapeutkenmerken gerelateerd zijn aan hoe de patiënt de therapeutische relatie waardeert. Matig tot ernstig depressieve patiënten werden volgens een toevalsprocedure toegewezen aan cognitieve gedragstherapie (cgt) of kortdurende psychoanalytische steungevende psychotherapie (kpsp). Meetmomenten waren er bij baseline, week 1, 2, 4 en 8 om de waargenomen betrouwbaarheid, expertise en attrac­tivi­teit van de therapeut, de kwaliteit van de therapeutische relatie en depressieve klachten te monitoren. De therapeutische relatie hangt vanaf de eerste week matig sterk samen met depressieve klachten later in behandeling (r’s -0,28 tot -0,42, p’s < 0,01). De voorspellende waarde is het grootst na twee weken (vier sessies). Ook is de kwaliteit van de vroege therapeutische relatie sterk voorspellend voor de therapeutische relatie later. Symptoomverandering in de eerste twee sessies van de behandeling is niet voorspellend voor de kwaliteit van de therapeutische relatie na twee sessies. Ten slotte wordt een matige tot sterke relatie gezien tussen waargenomen therapeutkenmerken bij aanvang en de therapeutische relatie. Het in een vroeg stadium monitoren en optimaliseren van de therapeutische relatie tijdens behandeling lijkt van belang voor sterkere symptoomreductie. Een afkapscore van de therapeutische relatie, het beste na twee weken, zou mogelijk antwoord kunnen geven op de vraag of de kwaliteit voldoende dan wel onvoldoende is. Aanbevolen wordt om waargenomen therapeutkenmerken mee te nemen in toekomstige analyses om meer te begrijpen van de invloed van de therapeutische relatie op symptoomverandering. Dit zou eventueel nog eerder in de behandeling interveniëren mogelijk maken.

AB - Om een optimale afname in depressieve symptomen te bewerkstelligen is een goede therapeutische relatie van belang. Er wordt verwacht dat het vroeg meten van de kwaliteit van deze relatie tijdens behandeling de behandeluitkomst krachtiger kan voorspellen. Ook wordt verwacht dat waargenomen therapeutkenmerken gerelateerd zijn aan hoe de patiënt de therapeutische relatie waardeert. Matig tot ernstig depressieve patiënten werden volgens een toevalsprocedure toegewezen aan cognitieve gedragstherapie (cgt) of kortdurende psychoanalytische steungevende psychotherapie (kpsp). Meetmomenten waren er bij baseline, week 1, 2, 4 en 8 om de waargenomen betrouwbaarheid, expertise en attrac­tivi­teit van de therapeut, de kwaliteit van de therapeutische relatie en depressieve klachten te monitoren. De therapeutische relatie hangt vanaf de eerste week matig sterk samen met depressieve klachten later in behandeling (r’s -0,28 tot -0,42, p’s < 0,01). De voorspellende waarde is het grootst na twee weken (vier sessies). Ook is de kwaliteit van de vroege therapeutische relatie sterk voorspellend voor de therapeutische relatie later. Symptoomverandering in de eerste twee sessies van de behandeling is niet voorspellend voor de kwaliteit van de therapeutische relatie na twee sessies. Ten slotte wordt een matige tot sterke relatie gezien tussen waargenomen therapeutkenmerken bij aanvang en de therapeutische relatie. Het in een vroeg stadium monitoren en optimaliseren van de therapeutische relatie tijdens behandeling lijkt van belang voor sterkere symptoomreductie. Een afkapscore van de therapeutische relatie, het beste na twee weken, zou mogelijk antwoord kunnen geven op de vraag of de kwaliteit voldoende dan wel onvoldoende is. Aanbevolen wordt om waargenomen therapeutkenmerken mee te nemen in toekomstige analyses om meer te begrijpen van de invloed van de therapeutische relatie op symptoomverandering. Dit zou eventueel nog eerder in de behandeling interveniëren mogelijk maken.

M3 - Article

VL - 45

SP - 6

EP - 23

JO - Tijdschrift voor psychotherapie

JF - Tijdschrift voor psychotherapie

SN - 0165-1188

IS - 1

ER -